Thành Cát Tư Hãn: Kiềm chế cơn nóng giận giỏi hơn thắng sư tử

Thùy Linh
8 lượt xem

Thành Cát Tư Hãn một trong những nhà quân sự lỗi lạc và có ảnh hưởng nhất lịch sử thế giới nói với các hậu bối: “Nếu như không thể Kiềm chế cơn nóng giận của chính mình mà cũng không thể hàng phục, khắc chế thì còn muốn đi hàng phục ai chứ?”

Trong “Mông Cổ hoàng kim sử” ghi chép rằng, danh hiệu của Thiết Mộc Chân là “Thành Cát Tư Hãn anh minh thánh chủ vĩ đại”. Trong ghi chép miêu tả sự xuất hiện của Thiết Mộc Chân trên cõi đời này như sau:

Kiềm chế cơn nóng giận
Ảnh: Internet

“Ông từ vũ trụ đến với nhân gian, với 35 đức hạnh được ban tặng bởi Mongke Tengri vinh quang không chút lỗi lầm (Mongke Tengri  là vị thần cao nhất trong tôn giáo của người Mông Cổ), ông thống lĩnh các bộ tộc trăm họ nói nhiều thứ ngôn ngữ khác nhau, ông chính là người con trai được người mẹ Kha Hạch Ngạch Lôn hiền từ nuôi dưỡng, là Thành Cát Tư Hãn với trí tuệ siêu quần”.

Nhờ vào sự ban phúc của ông Trời, phúc báo của tổ tiên để lại, Thành Cát Tư Hãn xây dựng được quốc gia vĩ đại. Dưới sự cai trị của ông, “khắp nơi đều rộn vang tiếng vui cười, dân chúng đắm chìm trong hạnh phúc. Không phân biệt già trẻ, vui vẻ tụ tập trung một chỗ, tổ chức bữa tiệc thịnh soạn lớn như biển cả”.

Ông trời ban ơn, số mệnh đế vương

Sau một lần kết thúc chinh chiến, Thành Cát Tư Hãn quay trở về căn lều lớn của mình. Đột nhiên từ phía trên căn lều rơi xuống một cái chén ngọc, bên trong chứa đầy cam lồ còn ngon ngọt hơn cả rượu trái cây, chén ngọc rơi vào trong tay của Thành Cát Tư Hãn mà không tràn một giọt cam lồ nào ra ngoài. Thành Cát Tư Hãn tiện tay đón lấy chén ngọc, chuẩn bị cho vào miệng uống. Bốn người em trai của ông đi đến bẩm tấu rằng: “Ân điển trời ban, anh trai Khả hãn sao có thể một mình tận hưởng chứ?”, bốn người họ đều muốn được chia cam lồ trong chén.

Thành Cát Tư Hãn trả lời rằng, ông dựa theo ý Trời mà sinh ra trong nhân gian, “hôm nay ông Trời toàn năng ban rượu Tiên cho ta, ta cảm nhận được mình là người có mệnh đế vương. Nếu như các em muốn uống rượu Tiên, vậy thì lấy uống đi! Nói xong, ông liền đem rượu Tiên ban cho các em trai của mình.

Thành cát tư hãn
Ảnh Internet

Tuy nhiên, khi bốn người em trai uống rượu Tiên đó, rượu vừa vào miệng liền chảy thẳng vào trong cổ họng của họ. Bốn người em trai ý thức được rằng họ không có “số mệnh đế vương”, cũng có nghĩa là không có Thiên mệnh, không thể nào đón nhận được ân điển Trời ban, họ lập tức quỳ xuống và đem rượu trả lại cho anh trai mình. Thế là, Thành Cát Tư Hãn bưng chén ngọc lên uống cạn một hơi.

Hàng phục cơn giận, đánh thắng sư tử

Theo như ghi chép trong “Mông Cổ hoàng kim sử”, Khả hãn thường xuyên triệu tập các em trai và các con trai mình đến để chỉ bảo cho họ. Trí tuệ cai trị quốc gia và dạy dỗ người thân giống như suối nguồn vô tận trong lòng của Thành Cát Tư Hãn, mỗi lần có nhu cầu, suối nguồn sẽ không ngừng tuôn chảy ra. Ông thường sử dụng như ví dụ đơn giản dễ hiểu để nói lên đạo lý sâu sắc.

Thành Cát Tư Hãn thường hay cảm tạ ông Trời đã ban cho ông toàn bộ thế giới, cùng với những thân tộc và thần tử đồng tâm hiệp lực cai trị đất nước, để ông trở thành trung tâm của thế giới và các nước khác. Ông nói:

“Ta từ nơi mặt trời mọc, chiến đấu cho đến nơi mặt trời lặn
Ông trời ban ơn, ban cho ta toàn bộ thế giới
Vì chấn hưng chính trị quốc gia, sinh ra các em và các con
Vì đồng lòng trị quốc, ban cho ta rất nhiều trưởng lão, mưu sĩ tài giỏi
Dạy ta làm trung tâm của chính trị thế giới, thắt chặt sợi dây liên kết của nhiều quốc gia”

Trong lòng Thành Cát Tư Hãn luôn nghĩ rằng tất cả mọi thứ mà gia tộc hoàng kim tạo dựng được đều là do ông Trời ban tặng. Ông nói: Hy vọng các em và các con có thể không ngại vất vả, thừa kế truyền thống, luôn luôn bảo vệ sự nghiệp mà ông tạo dựng, bảo vệ sự phồn vinh của đế quốc một cách cẩn trọng và kiên định.

“ông Trời đem các quốc gia trên thế giới ban tặng cho ta
Hỡi những người con trai và gia tộc thân nhân của ta!
Từ nay về sau, các con cần phải không sợ lao động mệt nhọc
Bảo vệ quốc gia mà ta vất vả xây dựng
Ngày đêm canh giữ tất cả sự nghiệp mà ta tạo ra”.

Thành Cát Tư Hãn dặn dò con cháu của gia tộc hoàng kim, không được ăn nói tùy tiện, chuyên quyền ngang ngược. Cho dù người Mông Cổ rất giỏi chiến đấu đi nữa, nhưng về vấn đề tu dưỡng ngày thường, ông hy vọng người thân của mình:

“Nếu như mọi người có thể kiềm chế được những lời tức giận,
Không ăn nói tùy tiện, còn giỏi hơn là đánh thắng một con sư tử đực.
Nếu như không thể kiềm chế được cơn giận, phẫn nộ thô bạo thì có thể chế ngự được ai chứ?”
“Nếu như mọi người có thể kiềm chế được cơn giận đã dâng lên đến cổ họng, khắc phục được sự cao ngạo ngang ngược, còn giỏi hơn áp đảo được một con voi to lớn với sức mạnh vô song.
Nhớ kỹ: Ra vẻ oai phong, thể hiện tính xấu, sẽ không thể áp đảo được bất cứ ai cả”.

Thành Cát Tư Hãn nói với các hậu bối, nếu như ngay cả cơn giận của chính mình mà cũng không thể hàng phục, khắc chế thì còn muốn đi hàng phục ai chứ?

lang mo thanh cat tu han
Ảnh Internet

Thành Cát Tư Hãn đối xử với mọi người rất khoan dung, rất giữ chữ tín, cũng không thể hiện quyền thế với bá tánh, thường xuyên ban thưởng và chia rượu thịt cho các anh em của mình, và truyền dạy trí tuệ cai trị đất nước cho họ nghe. Ông quan tâm đến gia tộc một cách ân cần và chu đáo, khi dạy dỗ dòng họ và con cái, sẽ dùng những ví dụ để giảng giải đạo lý, ví dụ như “ngọn núi cao chót vót tuy rằng cheo leo hiểm trở, nhưng dã thú vẫn có thể leo được đến đỉnh núi”.

Vì vậy ông căn dặn người thân: “Mọi người tuyệt đối không được cao ngạo tự đại, đừng giống như một ngọn núi cao, cao không với tới”. “Tuyệt đối không được ngông cuồng tự đại, phải khiêm tốn mà tích lũy kiến thức”.

Thành Cát Tư Hãn từng dùng hình tượng mũi kim và xương cá để dạy bảo người thân, ông lấy ví dụ đầu mũi kim vừa nhọn vừa nhỏ, nhưng đã từng đâm nát ngón tay của rất nhiều phụ nữ, khiến họ không ngừng rơi lệ. Ví dụ như xương cá vừa mỏng vừa nhỏ, nhưng đã từng đâm nát đôi tay của rất nhiều ngư ông. Cũng có nghĩa là về phương diện tu dưỡng của cá nhân, người và việc mà mình càng quen thuộc thì lại càng không được bỏ sót những lỗi lầm nhỏ.

Tấm lòng của Khả hãn giống như mặt trời, giống như biển cả

Thành Cát Tư Hãn có ba người em trai ruột, trong đó người em nhỏ tuổi nhất chính là Thiết Mộc Ca Oát Xích Cân (còn gọi là Thiếp Mộc Cách). Oát Xích Cân được anh trai Khả hãn và người mẹ Kha Ngạch Lôn hết mực thương yêu.

Khi anh trai Khả hãn của mình bận rộn, Oát Xích Cân sẽ giúp đỡ đi lấy cỏ cho ngựa ăn; khi các anh trai của mình nghỉ ngơi, Oát Xích Chân sẽ chủ động đi lấy nước quét dọn sân vườn. Họ thường xuyên cùng nhau đi vây bắt sói hoang, cùng nhau hành động thống lĩnh vạn dân. Thành Cát Tư Hãn trầm lặng có mưu lược, dụng binh như thần.

Ông dùng sự khoan dung độ lượng để đối đãi bá tánh, dùng lòng tin và sự ban thưởng đối đãi các tướng lĩnh của mình. Oát Xích Cân vô cùng bội phục anh trai Khả hãn của mình, Thành Cát Tư Hãn cũng rất thương yêu người em trai này. Thành Cát Tư Hãn xây dựng được đất nước Đại Mông Cổ, sau đó phân chia cho các em trai và công thần, trong đó bao gồm Oát Xích Cân. Có một lần, sau khi bữa tiệc kết thúc, Oát Xích Cân chào tạm biệt Thành Cát Tư Hãn, và nói một cách xúc động rằng:

“Em sẽ theo sát anh trai Khả hãn, làm một mũi tên trong túi đựng mũi tên của anh, bay về mục tiêu mà anh nhắm tới”. Nghe xong những lời cảm động này của em trai, Thành Cát Tư Hãn cũng cảm tạ ông Trời đã ban cho mình đế quốc và sự hùng mạnh. Nói xong, ông tháo chiếc mũ trên đầu xuống, ngước nhìn Trời mà cầu nguyện.

Oát Xích Cần từng tham vấn Khoát A Triệt Thần về trí tuệ cai trị đất nước của anh trai mình. Khoát A Triệt Thần trả lời rằng, cách cai trị đất nước của Khả hãn chính là: “ngài ấy giống như mặt trời chiếu vào vạn vật, ngài ấy giống như biển lớn dung nạp tất cả”. Oát Xích Cân nghe xong những lời này, suy nghĩ suốt ba ngày, nhưng vẫn không hiểu được ý nghĩa sâu xa trong đó.

Thế là Khoát A Triệt Thần giảng giải chi tiết hơn. Làm Khả hãn là phải giống như mặt trời, nghĩa là khi mặt trời nhô lên, vạn vật trên mặt đất, bất luận là tốt hay xấu, bất luận là có sự sống hay không, đều sẽ được nhận lấy sự ban ơn từ ánh sáng mặt trời ấm áp. “Làm Khả hãn phải có một trái tim công bằng giống như mặt trời”, đối đãi bình đẳng với vạn dân, mới có thể có được sự yêu thương của mọi người.

Vậy còn biển lớn thì sao? Từng giây từng phút, bất luận là nước sạch, hay là nước không sạch, đều sẽ chảy ra biển lớn, làm bẩn và ô nhiễm nước biển. Nhưng biển lớn không có sự thiên vị, nó không phân biệt nước sạch hay nước bẩn, cũng không chê bai, mà chỉ mở tấm lòng rộng lớn của mình ra để đón nhận tất cả, làm sạch tất cả. Làm Khả hãn cũng cùng một đạo lý như vậy. “Làm Khả hãn, phải có tấm lòng như biển lớn”, có thể lắng nghe rất nhiều ý kiến khác nhau, sau đó khéo léo chọn lựa những kiến nghị tốt mà làm theo. Khoát A Triệt Thần cho rằng đây chính là nguyên nhân mà Thành Cát Tư Hãn xây dựng được đất nước vĩ đại, và có thể hưng thịnh giàu mạnh.

Theo The Epoch Times.

Xem thêm:

Bài viết liên quan